Το ξύλο του μήνα: Κερασιά

Πίσω από την επιλογή του ξύλου της κερασιάς κρύβεται ένας ιδιοκτήτης ή ένας επαγγελματίας που θέλει να μας γοητεύσει και τα καταφέρνει…

Είναι αδύνατον, ακόμη και από την πλέον προηγμένη τεχνολογία απομιμήσεων, να αντιγραφεί πιστά η ομορφιά του βάθους και της ημιδιαφάνειας που έχει το χρώμα του φυσικού ξύλου της κερασιάς και δεν υπάρχει άλλο ισάξιο είδος να το αντικαταστήσει.

Ο «ζεστός» κοκκινωπός χρωματισμός του ξύλου της κερασιάς, με τη στιλπνή επιφάνεια και την καστανόχρωμη χροιά του, είναι ένα χαρακτηριστικό που αιχμαλωτίζει το ανθρώπινο μάτι και γοητεύει κάθε παρατηρητή.

Γι’ αυτό η κερασιά είναι μια μόδα διαχρονική, με έντονη παρουσία τα τελευταία χρόνια στη διακόσμηση χώρων με κίνηση και ζωή, όπως εστιατόρια πολυτελείας, ρεσεψιόν ξενοδοχείων, αίθουσες διασκέδασης, αίθουσες γυμναστικής και αδυνατίσματος, κομμωτήρια, μπουτίκ, καταστήματα πολυτελείας, σκάφη θαλάσσης κτλ.

Ακόμη, μέσα στα σπίτια, με ξύλο κερασιάς σήμερα επιπλώνονται κουζίνες, κρεβατοκάμαρες και χώροι υποδοχής, ενώ κατασκευάζονται από κερασιά πόρτες και παράθυρα, ακόμη και δάπεδα, περίπτερα, μουσικά όργανα, ηχεία, διάφορα μικροαντικείμενα κτλ.

Πίσω από την επιλογή του ξύλου της κερασιάς κρύβεται ένας ιδιοκτήτης ή ένας επαγγελματίας που θέλει να μας γοητεύσει
και τα καταφέρνει…

Η ξυλεία, όπως και ο καπλαμάς της κερασιάς, όταν προέρχεται από τη βόρεια Αμερική ονομάζεται αμερικάνικη κερασιά και από την Ευρώπη ευρωπαϊκή κερασιά.

Πάντως και στις δύο περιπτώσεις πρόκειται για ξυλεία που βγαίνει από το ίδιο είδος δέντρου, το Prunus serotίna, γνωστό και ως αγριοκερασιά.
Γενικά, τα δύο ξύλα είναι ίδια και οι όποιες διαφορές, έστω ασήμαντες, αναφέρονται παρακάτω στην περιγραφή του ξύλου.

Στις ΗΠΑ η κερασιά είναι γνωστή και ως «το ξύλο των ντουλαπιών», επειδή θεωρείται ως το ιδανικό ξύλο για την κατασκευή ντουλαπιών όλων των χώρων του σπιτιού.

Η επεξεργασία του μασίφ ξύλου είναι σχετικά εύκολη και δεν παρουσιάζει κάτι το διαφορετικό από τα άλλα σκληρά ξύλα.

Εκεί όμως όπου η κερασιά διαφέρει είναι το φινίρισμα του ξύλου της, στο οποίο αποδίδεται και η μαγεία της!

Πριν λοιπόν προχωρήσουμε στην περιγραφή του ξύλου, σχετικά με το φινίρισμα και τα μυστικά της κερασιάς, ας δούμε τι είπε για την κερασιά ένας βετεράνος Αμερικανός επιπλοποιός, ονόματι John Arhηo, ο οποίος με τη γλώσσα των ξυλουργών εξομολογείται όλα τα παρακάτω:

Γιατί κερασιά

Στη ζωή μου έχω μελετήσει εκατοντάδες είδη ξύλων αλλά κανένα δεν με έχει μαγέψει τόσο πολύ όσο το ξύλο της κερασιάς.

Κάθε φορά που φέρνω στο ξυλουργείο μου ξύλο κερασιάς γεμίζω από συναισθήματα οικειότητας και άνεσης με την ευχάριστη μυρωδιά, τη ζεστή όψη και τη σατινέ αίσθηση που αφήνει στο χέρι μου.
Μάλιστα κάθε φορά που ετοιμάζομαι να κατασκευάσω κάτι με αυτό το ξύλο νομίζω πως Θα χάσω την αυτοπεποίθηση μου σαν επαγγελματίας.
Είναι φορές που η κερασιά σε κάνει να αισθάνεσαι πως έχει μια κρυμμένη προσωπικότητα που ναι μεν είναι φιλική αλλά ποτέ προσηνής.
Το μυστήριο και η μαγεία της κερασιάς μπορεί να εξηγηθεί με μυριάδες τρόπους και προσωπικά έχω ανακαλύψει μερικούς.

Η κερασιά είναι μοναδική ανάμεσα στα είδη ξύλου που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή ντουλαπιών όχι μόνο γιατί είναι το μοναδικό βασικό ξύλο που ανήκει στην οικογένεια της τριανταφυλλιάς (Rosaceae), αλλά και γιατί έχει σκούρο χρώμα, έντονη δομή και πατίνα με ξεχωριστές ανταύγειες.

Οπότε έχουμε ένα ξύλο που θεωρείται μοναδικό ανάμεσα στα πολύ δημοφιλή είδη.

Το ξύλο της βορειοαμερικανικής μαύρης κερασιάς (prunus serotίna) είναι ιδανικό για την κατασκευή ντουλαπιών, όπως δείχνει και ο αντίστοιχος πίνακας.

Πυκνότητα: Μέτρια
Σταθερότητα: Καλή
Υφή: Πολύ λεπτή
Πορώδες: Διάχυτο
Αντοχή: Καλή

Για αρκετούς επιπλοξυλουργούς η πυκνότητα, η υφή και η μορφή του ξύλου δημιουργούν συναισθήματα αγαλλίασης όπως μια κρύα μπύρα μέσα στο κατακαλόκαιρο.
Η ιστορία φαίνεται να επιβεβαιώνει το συμπέρασμα αυτό, αφού πρόκειται για ένα ξύλο που χρησιμοποιείται κατεξοχήν στην Αμερική για την κατασκευή επίπλων.

Ανάμεσα στα καλύτερα μουσειακά κομμάτια που κατασκευάστηκαν με κερασιά από έμπειρους τεχνίτες τον 18 αιώνα είναι και αρκετά παραδείγματα ντουλαπιών.
Παράλληλα, οι τεχνίτες που κατασκεύαζαν έπιπλα σε στυλ Shaker τον 19ο αιώνα σίγουρα κάτι ήξεραν παραπάνω σε θέματα πρακτικότητας και λειτουργικότητας και γι αυτό για τις καλύτερες τους δουλειές διάλεγαν ξύλο κερασιάς.

Μετά από όλα αυτά που έχουμε αναφέρει, είναι δυνατόν ένας αρχάριος επιπλοξυλουργός να μην διαλέξει το ξύλο της κερασιάς;
Πολύ εύκολα Θα το διάλεγε.
Αν η κερασιά πέσει σε έμπειρα χέρια αμέσως μεταμορφώνεται σε έπιπλο απείρου κάλλους και σίγουρα σαν ξύλο αξίζει μια περίοπτη θέση ανάμεσα στα καλύτερα ξύλα που υπάρχουν στον κόσμο.

Μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις στην κατασκευή επίπλων είναι να μαθαίνει κανείς τις παραξενιές και τη συμπεριφορά που έχει το συγκεκριμένο είδος ξύλου, αλλά και τη γοητεία με την οποία θα μαγνητίσει όποιον βρεθεί στην προνομιακή θέση να ασχοληθεί μαζί του.

Ξύλο με διαφορές

Μην περιμένετε δύο φορτώσεις ξυλείας κερασιάς να έχουν την ίδια χρωματική απόχρωση ή υφή. Ούτε να περιμένετε την ίδια συνοχή από πλάκα σε πλάκα της ίδιας φόρτωσης.

Η μια πλάκα θα ανταποκρίνεται στο κλασσικό ροζέ χρώμα και στο περίπλοκο σχήμα του είδους του, ενώ μια άλλη μπορεί να έχει νερά με κατσαρό σχήμα.
Η επόμενη πλάκα μπορεί να είναι διάστικτη από τα σημάδια που άφησε το μαύρου χρώματος κόμμι, ενώ κάποια άλλη να έχει πιο άγρια υφή ίσως και κυματισμούς σε πράσινο ή κιτρινοπράσινο χρώμα.

Μην μπείτε στον πειρασμό να θεωρήσετε πως όλες αυτές οι διαφορές οφείλονται στον τρόπο που τεμάχισε το ξύλο το πριστήριο γιατί θα έχετε πέσει έξω.

Ολες αυτές οι διαφορές που παρατηρούνται από φόρτωση σε φόρτωση που έρχεται στο μαγαζί σας προέρχονται από τον ίδιο κορμό ξύλου!

Η ανάπτυξη ενός δέντρου κερασιάς δεν είναι πάντα ομαλή γιατί μεγαλώνει ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στη φύση, όπως λένε οι οικολόγοι και οι δασολόγοι.

Το δέντρο αυτό δεν κάνει τίποτα άλλο, όπως και κάθε δέντρο, από το να προσπαθεί να επιβιώσει σε δασικές εκτάσεις που ή αποιψιλώθηκαν ή κάηκαν.

0ι ρίζες του συγκρατούν το χώμα για να μην φύγει με τη διάβρωση του εδάφους, ενώ η σκιά που προσφέρει το φύλλωμα αφήνει την υγρασία να μείνει στο έδαφος και προσφέρει την απαραίτητη προστασία για να αναπτυχθούν οι σπόροι άλλων ειδών.

Με άλλα λόγια, η κερασιά παίζει ρόλο διαμεσολαβητή στη διαδικασία της φύσης να δημιουργήσει ξανά το δάσος, γιατί εξυπηρετεί τις ανάγκες που έχουν άλλα είδη που κάποια στιγμή θα καθιερωθούν στην έκταση αυτή.
Παράλληλα, βοηθά στην γρήγορη αναδάσωση αφού οι κερασιές φύονται τάχιστα στο δάσος.

Μάλιστα, τα πουλιά που τρώνε τους καρπούς της, με τη βοήθεια του πεπτικού τους συστήματος τους εναποθέτουν τους σπόρους σε διάφορα σημεία της δασικής έκτασης.
Με αυτή την διαδικασία, που θα μπορούσαμε να πούμε βοηθά και ο άνεμος, η κερασιά αρχίζει να φυτρώνει στα σημεία όπου είναι απαραίτητη.
Με δεδομένη τη συγκεκριμένη συμβιωτική σχέση που έχει με τα πουλιά, οι χέρσες εκτάσεις αρχίζουν να γεμίζουν με δέντρα ακόμα και όταν υπάρχουν κερασιές σε απόσταση αρκετών χιλιομέτρων μακριά.
Στην πραγματικότητα οι κερασιές χαρακτηρίζονται από μεγάλη κινητικότητα και γι αυτό βλέπουμε να υπάρχει το είδος τους σε περιοχές όπου μεταναστεύουν τα πουλιά και οι οποίες βρίσκονται τόσο βόρεια όσο και στην κεντρική Αμερική.
Παράλληλα, η κερασιά αναπτύσσεται πάρα πολύ γρήγορα σε περιοχές με μεγάλη ηλιοφάνεια, αλλά όχι τόσο σε μέρη του δάσους όπου υπάρχει σκιά από τα φυλλώματα άλλων δέντρων, όπως σφενδάμι και δρυς, γιατί χρειάζεται το φως του ηλίου για να μεγαλώσει.

Πατίνα 200 ετών. Η βάση Federal για κεριά, που δείχνει η φωτογραφία, κατασκευάστηκε στο Κοννέκτικατ γύρω στο 1790 με 1800.

Ολες οι παραπάνω λεπτομέρειες δείχνουν στον επιπλοποιό τον μικρόκοσμο της συνεχούς εξέλιξης του ξύλου της κερασιάς.
Οι κερασιές πρέπει συνεχώς να προσπαθούν για μια θέση στον ήλιο σ’ ένα δάσος που ποτέ δεν σταματά να αναπτύσσεται, οπότε πρέπει να προσαρμόζονται συνεχώς στις εκάστοτε συνθήκες που επικρατούν, εφόσον μεγαλώνουν μέσα σε περιβάλλον όπου το φως του ήλιου συνεχώς αλλάζει και πρέπει να επικρατήσουν σε άλλα είδη δέντρων με τα οποία βρίσκονται συνεχώς σε ανταγωνισμό. `

Ολα τα δέντρα ανταγωνίζονται μεταξύ τους για να κερδίσουν μια ακτίνα από το φως του ήλιου και η κερασιά ποτέ δεν καταφέρνει να βγει νικήτρια.
Οι κερασιές τείνουν να αδυνατίζουν και να γίνονται ευπρόσβλητες στις κάμπιες των εντόμων, όσο η σκιά από το φύλλωμα των άλλων δέντρων μεγαλώνει, σε σημείο που να προσβάλλεται το φυσικό τους αμυντικό σύστημα και να αδυνατούν να παράγουν μεγαλύτερες ποσότητες από κόμμι.
Το κόμμι περιέχει χημικές ουσίες που επηρεάζουν το χρώμα της κερασιάς, τις παραμέτρους διαμόρφωσης της πατίνος και την τοξικότητα του ξύλου και όλες αυτές οι λεπτομέρειες είναι ιδιαίτερα σημαντικές για τον ξυλουργό.

Μοναδικό χρώμα

Οι χημικές ουσίες που παράγονται από την κερασιά, τις οποίες οι τεχνολόγοι ξύλου αναφέρουν σαν εκχυλίσματα, είναι αυτές που δημιουργούν τις μοναδικές χρωστικές ουσίες του ξύλου.

Από τη στιγμή που ένα ζωντανό δέντρο αρχίζει να παράγει τις ουσίες αυτές, όπως συμβαίνει με όλα τα είδη, μεταφέρονται με τις ακτίνες μέσα στον κορμό όπου και φυλάσσονται στους ιστούς του δέντρου και στο τέλος σχηματίζεται το καρδιόξυλο.

Επομένως το φυσικό χρώμα του καρδιόξυλου οφείλεται στην μεγάλη συγκέντρωση των εκχυλισμάτων αυτών μέσα στους ιστούς του, αλλά και στην τάση που έχουν να σχηματίζουν πιο περίπλοκες πολυμερείς ουσίες.
Οι πολυμερείς ουσίες αναπτύσσονται, λίγο έως πολύ, στα περισσότερα είδη, όσο το δέντρο είναι εν ζωή.
Υπάρχει πιθανότητα να οξειδωθούν και να υποστούν κάποιες μικρές αλλαγές μόλις ο κορμός τεμαχιστεί, αλλά αυτές καθ εαυτές οι χρωστικές ουσίες που περιέχονται στα περισσότερα είδη ξύλων είναι σχετικά σταθερές από τη στιγμή που θα ωριμάσει το καρδιόξυλο.

Τα εκχυλίσματα της κερασιάς ναι μεν πολυμερίζονται μέχρι ένα βαθμό όταν ακόμα το δέντρο βρίσκεται εν ζωή και δίδουν στο ξύλο ροζέ απόχρωση, αλλά εξακολουθούν να παραμένουν ιδιαίτερα ενεργά ακόμα και μετά τον τεμαχισμό του κορμού.
Σε αντίθεση, μάλιστα, με τα εκχυλίσματα των περισσοτέρων ειδών αντιδρούν πάρα πολύ με το φως. Δηλαδή, όταν εκτίθενται στο φως τείνουν να αποκτούν πιο σκούρο χρωματισμό, αντί να ξεθωριάζουν.

Υπάρχουν και μερικά άλλα είδη ξύλων με την ίδια φωτοχημική αντίδραση όπως το purpleheart για παράδειγμα αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις η έκθεση στο φως προκαλεί την γρήγορη και πλήρη μετατροπή των εκχυλισμάτων αυτών σε σταθερής σύνθεσης χρωστικές ουσίες.

Η κερασιά είναι ως προς αυτό το στοιχείο τελείως διαφορετική σε συμπεριφορά:

Ναι μεν μπορούμε να δούμε σχεδόν αμέσως το ξύλο να αποκτά πιο σκούρο χρώμα όταν εκτεθεί στο φως, αλλά με την πάροδο των ετών ή και δεκαετιών θα δούμε να βαθαίνει η πατίνα.

Το πολύ έντονο φως θα ξεθωριάσει στο τέλος τις χρωστικές της κερασιάς, όπως και όλων των άλλων ξύλων, με την διαφορά πως αυτό το ξεθώριασμα γίνεται με πολύ αργό ρυθμό.

Η πατίνα που δημιουργεί η κερασιά είναι ένας από τους λόγους που χαίρει την ιδιαίτερη προτίμηση των έμπειρων επιπλοποιών.

Ειναι αδύνατον να αντιγραφεί πιστά η ομορφιά του βάθους και της ημιδιαφάνειας που έχει το χρώμα της και δεν υπάρχει άλλο ισάξιο είδος ξύλου να την αντικαταστήσει.

Δεν είναι όμως εύκολο να φανεί όλη αυτή η ομορφιά που κρύβει το ξύλο της κερασιάς όταν τεμαχίζεται ο κορμός ή όταν το χρησιμοποιούμε μέσα στο ξυλουργείο.

Συχνά τα πριστήρια περνούν το ξύλο από ατμό για να αποκτήσει ομοιομορφία στο χρώμα, όπως γίνεται και με την οξιά και την καρυδιά.

Η θερμοκρασία που έχει ο ατμός τείνει να σκουραίνει το χρώμα του σομφόξυλου και στα δύο παραπάνω είδη, αν και η διαδικασία αυτή είναι πολύ πιο γρήγορη και μόνιμη στην καρυδιά γιατί τα εκχυλίσματα που περιέχονται στο σομφόξυλο μετατρέπονται άμεσα και γίνονται ανεξίτηλα.

Κάτι ανάλογο συμβαίνει και στην κερασιά, τουλάχιστον μέχρι την στιγμή που θα αρχίσει η επεξεργασία του ξύλου.
Το φαινόμενο αυτό αρχίζει να ξεθωριάζει και διαφοροποιείται η πατίνα με την πάροδο των ετών.

Δεν μπορώ να γνωρίζω αν το τελικό χρώμα που θα διατηρήσει η κερασιά εξαρτάται (και κατά πόσο εξαρτάται) από τις ποσότητες των εκχυλισμάτων που υπάρχουν στο σομφόξυλο ή στο καρδιόξυλο, αλλά δεν υπάρχει κάτι το παγιωμένο που θα κάνει το σομφόξυλο να παίρνει το ίδιο χρώμα και με τον ίδιο ρυθμό με το καρδιόξυλο.

Οι επιπλοποιοί που γνωρίζουν πολύ καλά πώς να ρετουσάρουν με βαφή συγκεκριμένα σημεία είναι σε θέση να κάνουν θαύματα καλύπτοντας τα σημεία που το χρώμα του σομφόξυλου διαφέρει από αυτό του καρδιόξυλου.
Και αν η χρήση φινιρισμάτων που εμποδίζουν τις υπεριώδεις ακτίνες θα καθυστερήσει την πατίνα να αλλάξει χρώμα, πάλι φαίνεται πως το ξύλο συνεχώς σκουραίνει με τον καιρό και τίποτα δεν σταματά αυτή τη διαδικασία.
Ως εκ τούτου οι πολύ έμπειροι κατασκευαστές ντουλαπιών προτιμούν να χρησιμοποιούν άλλα είδη ξύλων και να αποφεύγουν το σομφόξυλο κερασιάς.
Όχι πως πρέπει σώνει και καλά να αποφεύγουμε παντελώς το ξύλο κερασιάς που έχει σομφόξυλο αν ο στόχος μας είναι ένα έπιπλο το χρώμα του οποίου θα παρουσιάζει διακυμάνσεις.
Στην περίπτωση όμως που θα προσανατολιστούμε προς αυτή την κατεύθυνση, έχει μεγάλη σημασία να διατηρήσουμε μια στοιχειώδη αίσθηση της ισορροπίας ώστε οι γραμμές του σομφόξυλου να είναι μεν αρκετές σε αριθμό αλλά να μην αποτελούν το κυρίαρχο μέρος της εμφάνισης του ξύλου και να κατανέμονται ομοιόμορφα σε ολόκληρη την επιφάνεια του επίπλου.

Η ποικιλία των αποχρώσεων του ξύλου κερασιάς είναι, από καλλιτεχνικής άποψης, μια από τις δυνατότητες που προσφέρει το είδος.
Μου έρχονται αυτή τη στιγμή στο μυαλό τουλάχιστον άλλες τέσσερις με πέντε δυνατότητες:

Η πρώτη αφορά την ποικιλία των αποχρώσεων με έντονο κοντράστ ανάμεσα στο καρδιόξυλο και το σομφόξυλο.
Η ρουστίκ εμφάνιση του γεμάτου από κόμμι υλικού.
Η απαλή ζεστασιά του πολύ καλής ποιότητας ξύλου.
Το καθαρό καρδιόξυλο με το περίτεχνο και περίπλοκο σχήμα που δημιουργούν τα έντονα κατσαρά νερά.
Το πέμπτο στοιχείο της κερασιάς, στο οποίο και τρέφω ιδιαίτερη αδυναμία, είναι όταν το υλικό περιέχει πρασινωπές ή κιτρινοπράσινες ανταύγειες.

Συναντάμε αυτό το ασυνήθιστο χαρακτηριστικό σε υλικό που έχει πιο τραχιά δομή από το συνηθισμένο και το βάρος του είναι κάπως πιο ελαφρύ.
Πιθανότατα να προέρχεται από δέντρα που αναγκάστηκαν να αναπτυχθούν πάρα πολύ γρήγορα, ενδεχομένως σε συνδυασμό με κάποιο συστατικό που υπήρχε στο έδαφος το οποίο αντέδρασε με τα εκχυλίσματα και είχε σαν αποτέλεσμα να σχηματιστούν οι πρασινωπές ανταύγειες.

Όποια και να είναι η αιτία, το χαρακτηριστικό αυτό τείνει πάντα να τραβά το βλέμμα μου. Παράλληλα, το ξύλο με τέτοιες ανταύγειες δεν φαίνεται να σκουραίνει τόσο όσο το καρδιόξυλο της κερασιάς που μεγάλωσε κανονικά.

‘Οσον αφορά τα υπόλοιπα τέσσερα χαρακτηριστικά, έχει σημασία να γίνει προσεκτική διαλογή στο υλικό και να χρησιμοποιήσετε την όποια φόρμα θέλετε μόνο σε συγκεκριμένες εργασίες.

Οφείλω να παραδεχτώ πως όποιος δεν ασχολείται συστηματικά με κατασκευές δεν μπορεί να έχει πάντα την πολυτέλεια επιλογής του υλικού που του αρέσει.

Οι περισσότεροι έμποροι ξυλείας αφήνουν τους πελάτες τους να επιλέξουν μέσα σε λογικά πλαίσια τα ξύλα που τους αρέσουν από την αποθήκη τους.
Αλλά, η πείρα με έχει διδάξει πως ο καλύτερος τρόπος να αγοράσεις ξύλο κερασιάς είναι να παραγγείλεις όσο μεγαλύτερα ποσότητα σηκώνει η τσέπη σου.

Δεν χρειάζεται να τονίσω πόσο θα σας βοηθήσει αν διαθέτετε το συγκεκριμένο ξύλο σε αρκετές ποσότητες στο μαγαζί σας όταν κατασκευάζετε ένα έπιπλο λόγω της ποικιλίας των χαρακτηριστικών που έχει.

Η αμερικάνικη κερασιά και η ευρωπαϊκή. Ομοιότητες και διαφορές

Ομοιότητες και διαφορές

Ευρωπαϊκή κερασιά
Αμερικάνικη κερασιά

ΚΟΙΝΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ: Prunus serotina.

Η αμερικάνικη κερασιά είναι γνωστή και ως American cherry, Black cherry, Cabinet cherry.

Η ευρωπαϊκή κερασιά επίσης είναι γνωστή και ως European cherry, gean (Αγγλία), ceriser (Γαλλία), kirsche (Γερμανία), kers (Δανία), wild cherry (αγριοκερασιάΗνωμένο Βασίλειο).

Προέλευση/Διάθεση:

Η αμερικάνικη κερασιά εξαπλώνεται σε περιοχές φυλλοβόλων δασών από το Οντάριο του Καναδά μέχρι τη Φλώριδα και από τη Ντακότα μέχρι το Τέξας, αλλά μόνο σε μικρές ποσότητες ή ως διεσπαρμένα δέντρα.

Κύριες περιοχές εμπορικής καλλιέργειας αποτελούν η ΡΕΝΝSYLVΑΝΙΑ , η VΙRGINIA, η Δυτική VIRGINIA, και η πολιτεία της Νέας Υόρκης.

Εξάγεται ευρέως σε μεγάλη ποικιλία και διαστάσεις, τόσο σε μορφή ξυλείας όσο και σε μορφή καπλαμάδων.

Η ευρωπαϊκή κερασιά εμφανίζεται στα Βρετανικά νησιά και νοτίως της Σκανδιναβίας και της νοτιοδυτικής Ρωσίας.
Επίσης Βρίσκεται στη δυτική Ασία και στα όρη της Βόρειας Αφρικής.

Και στις δύο περιπτώσεις πρόκειται για ξυλεία περιορισμένης διαθεσιμότητας που ωστόσο δεν περιλαμβάνεται στα υπό εξαφάνιση είδη (CITES) και θεωρείται ότι προέρχεται από ελεγχόμενες υλοτομίες αειφορικών δασών.

Ως προς την τιμή, της αμερικάνικης κερασιάς χαρακτηρίζεται μεσαία και της ευρωπαϊκής κερασιάς μεσαία ως υψηλή.

Το δένδρο:

Η αμερικάνικη κερασιά είναι μέσου μεγέθους δέντρο ύψους 18 – 21 μέτρων, με διάμετρο 50 εκ.

Η ευρωπαϊκή κερασιά φθάνει σε ύψος τα 18 -24 μέτρα και σε διάμετρο περίπου τα 75 εκ. Οι κλάδοι του δένδρου είναι δυνατοί και παίρνουν απότομα μια ανοδική κατεύθυνση.

Το ξύλο:

Στην αμερικάνικη κερασιά η ξυλεία είναι σκληρή, με λεπτά, ευθέα και στενά νερά.
Το καρδιόξυλο ποικίλλει στο χρώμα από καφεκόκκινο σε πλούσιο κόκκινο ενώ το στενό σομφόξυλο κλίνει προς το ροζ.
Οι λεπτές, στενές και στο καφετί χρωματισμένες εντεριώνιες ακτίνες, καθώς και οι μικροί θύλακες κόμμεως είναι ένα κοr νό χαρακτηριστικό γνώρισμα του ξύλου, το οποίο ζυγίζει περίπου 580 κιλά/m3 σε ξερή κατάσταση.

Στην ευρωπαϊκή κερασιά το καρδιόξυλο είναι χλωμό ροζκαφέ και είναι ευδιάκριτο από το ελαφρύτερα χρωματισμένο σομφόξυλο.
Εχει λεπτή και ομαλή ύφανση ινών με γενικά ευθύγραμμη κατεύθυνση.
Ζυγίζει 630 κιλά/m3 σε ξερή κατάσταση. Ξεραίνεται αρκετά καλά, αλλά με μια τάση για στρέβλωση.
Η αντοχή του συγκρίνεται με εκείνη της δρυός.

Γενικά τόσο στην αμερικάνικη όσο και στην ευρωπαϊκή κερασιά το ξύλο καρφώνεται, μπορεί να επικολληθεί και γενικά επεξεργάζεται εύκολα.

Αποκτά καλή λεία εμφάνιση μετά από τρίψιμο, χρωματισμό και στίλβωση.
Ξηραίνεται αρκετά γρήγορα με αρκετά μεγάλη συρρίκνωση, αλλά αναφέρεται ότι οι διαστάσεις του παραμένουν σταθερές μετά από τεχνητή ξήρανση.
Είναι ξύλο μεσαίας πυκνότητας, με καλές ιδιότητες λυγισμού, με μικρή σκληρότητα και μέτρια αντοχή και ανθεκτικότητα σε μηχανική καταπόνηση.
Περιλαμβάνεται στα στα είδη που δεν προσβάλλονται από τη σήψη του καρδιόξυλου.
Ο σομφός υπόκειται σε προσβολή από το σύνηθες σαράκι ενώ το εγκάρδιο εμφανίζει μέτρια αντίσταση σε κατεργασία συντήρησης.

Ποιοτική ταξινόμηση ξυλείας αμερικανικής κερασιάς στις τρεις διαβαθμίσεις κατά ΝΗLΑ:
FΑS, Νο 1 και Νο 2Α.
Οι τυχαίες ραβδώσεις από τους μικροσκοπικούς ρόζους ή από το κόμμι είναι φυσικά χαρακτηριστικά του ξύλου της κερασιάς αποδεκτά από το σύστημα ΝΗLΑ, με αποτέλεσμα κάθε κομμάτι ξυλείας κερασιάς να είναι μοναδικό.
0ι τάβλες της φωτογραφίας είναι μήκους 10 ποδιών (3,05 μέτρα).
(Φωτο:ΑΗΕC).

Χρήσεις:

Έπιπλα, ερμάρια, ξυλουργική υψηλής ποιότητας, ντουλάπια κουζίνας, γείσα, πλαίσια, δάπεδα, πόρτες, εσωτερικοί χώροι πλοίων, μουσικά όργανα, τορνευτά και λαξευτά αντικείμενα.

Οι ιδιοτροπίες της κερασιάς

Δεν υπάρχει άλλο είδος ξύλου που να είναι από την αρχή μέχρι το τέλος της διαδικασίας επεξεργασίας τόσο απαιτητικό.

Η κερασιά καψαλίζεται πολύ εύκολα. Η θερμότητα που παράγεται από τα τεμαχιστικά, τα εργαλεία της φρέζας ή και το γυαλόχαρτο καίει το κόμμι που περιέχει το ξύλο και αφήνει τα ανεξίτηλα σημάδια του στην επιφάνεια, τα οποία δεν αφαιρούνται καθόλου εύκολα. Ως εκ τούτου ένας έμπειρος επιπλοποιός προτιμά να ξύνει τις επιφάνειες αντί να τις λειαίνει λίγο πριν να απλώσει τα βερνίκια.

Κάθε πλάκα κερασιάς πρέπει να επιλέγεται προσεκτικά από την αρχή κάθε κατασκευής. Ο επιπλοποιός που ή θα αγοράσει μικρές ποσότητες ή θα κάνει λάθος κατά τον τεμαχισμό του ξύλου θα βρεθεί προ δυσάρεστων εκπλήξεων.

Το ξύλο διαθέτει την κατάλληλη υφή και πυκνότητα για κατασκευές και τα χαρακτηριστικά που απαιτούνται για τις εργασίες τεμαχισμού, αλλά χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή και φροντίδα κατά την διαδικασία τεμαχισμού για τη συνδεσμολογία.

Η κερασιά θρυμματίζεται πάρα πολύ εύκολα σε σχέση με άλλα ξύλα σε σημείο που φεύγουν μικρά κομματάκια από την επιφάνεια της και το φυσικό κόμμι που περιέχει τείνει να καίγεται σχεδόν αμέσως όταν έρχεται σε επαφή με τις πολύ γρήγορα περιστρεφόμενες λεπίδες των τεμαχιστικών ή τα εργαλεία τις φρέζας.

Επομένως για να μειωθεί η θερμοκρασία που αναπτύσσεται πρέπει να χρησιμοποιήσετε πολύ καλά τροχισμένα τεμαχιστικά εργαλεία.

Για τον ίδιο λόγο έχει πολύ μεγάλη σημασία να περνά το υλικό με σταθερή ταχύτητα από τα συστήματα μορφοποίησης, τις φρέζες, τις πλάνες και τα λειαντικά.
Αρκεί μια καθυστέρηση του κλάσματος του δευτερολέπτου στην ταχύτητα τροφοδοσίας και αμέσως στην επιφάνεια του ξύλου θα εμφανιστούν ανεξίτηλα σημάδια καψαλίσματος.

Προσωπικά προτιμώ να δουλεύω το ξύλο της κερασιάς με ξύστρες και χρησιμοποιώ πολύ λεπτό γυαλόχαρτο (χαρτί με επίστρωση οξειδίου του αλουμινίου σκληρότητας 220 grit) για να αφαιρέσω και τα τελευταία υπολείμματα που έχει αφήσει η ξύστρα όταν βρίσκομαι πια στο τελικό στάδιο της κατασκευής.

Την ίδια προσοχή πρέπει να δείξετε και κατά τη διαδικασία του τελικού φινιρίσματος.
Κάποια κομμάτια κερασιάς έχουν νερά με έντονα κατσαρά σχήματα, αλλά σχεδόν σε όλα τα κομμάτια που θα πέσουν στα χέρια σας τα νερά σχηματίζουν ελαφρούς κυματισμούς.

Ένας άπειρος ακόμα ξυλουργός δεν θα δώσει ιδιαίτερη προσοχή σε αυτή την ανακολουθία που υπάρχει στην ανατομία του ξύλου.

Η αλήθεια είναι πως αυτές οι διαφορές τείνουν να επηρεάζουν άμεσα την απορροφητικότητα σε σημείο που να μην απορροφά στον ίδιο βαθμό τα διάφορα φινιρίσματα.

Ακόμα και με διαφανή βερνίκια μπορούμε να παρατηρήσουμε ανομοιομορφίες στις ποσότητες του λούστρου που απορροφώνται.

Και εδώ κρύβεται το μυστικό της ευαισθησία που έχει το ξύλο στο φως:

Οι αλλαγές στα χρώματα συμβαίνουν πολύ γρήγορα. Το κομμάτι κερασιάς που φαίνεται στην φωτογραφία είχε καλυφτεί στη μέση με ταινία και εκτέθηκε στο φως για τέσσερις ώρες.

Μόνο οι υπομονετικοί ξυλουργοί μπορούν να περιμένουν όσο χρόνο χρειάζεται το ξύλο για να αποκτήσει πιο σκούρα απόχρωση με την συνεχή έκθεση στο φως.

 

Η ελληνική αγριοκερασιά

Στο δάσος του Μενοικίου όρους, στα όρια των νομών Σερρών Δράμας, ανάμεσα στην πλούσια χλωρίδα του απαντάται και η αγριοκερασιά (Prunus mahaleb L.), η οποία από την τοπική δασική υπηρεσία.) περιγράφεται ως εξής:

Συνήθως εμφανίζεται ως θάμνος.
Σπάνια έχει τη μορφή μικρού δένδρου.
Μέγιστο ύψος 9 μ. και διάμετρο κόμης 9 μ.
Τα φύλλα του είναι πλατιά, οξυκόρυφα, με πριονωτές συνήθως παρυφές.
Η κάτω επιφάνεια συχνά φέρει ελαφρύ χνούδι.
Η επάνω είναι γυαλιστερή σκούρα πράσινη.
Τα άνθη είναι λευκά.
Άλλοτε μυρίζουν ωραία και άλλοτε είναι άοσμα. Δημιουργούν μικρές όρθιες ταξιανθίες.
Ανθίζει τον Απρίλιο και Μάιο.
Οι καρποί, τα αγριοκέρασα, είναι σφαιρικά και αλλάζουν πολλές φορές χρώμα μέχρι να ωριμάσουν (πράσινο, κίτρινο, κόκκινο, μαύρο). Ωριμάζουν τον Ιούνιο.

Γενικές πληροφορίες:

Είδος φιλόφωτο. Ευδοκιμεί σε ευήλιο ή μερικά σκιερό μέρος, παράγει όμως καρπούς μόνο σε ευήλιο μέρος.
Ξηρανθεκτικό φυτό, αλλά δεν αντέχει τη φτωχή αποστράγγιση. Ευδοκιμεί σε καλοστραγγισμένο υγρό πηλώδες έδαφος και αναπτύσσεται καλύτερα σε φτωχό έδαφος.
Προτιμά ασβεστόλιθο, αλλά ίσως χλωριωθεί εάν υπάρχει σε υπερβολικές ποσότητες.

Χρησιμότητα:

Χρησιμοποιείται σαν υποκείμενο κερασιάς και παράγει σταθερά, με ισχυρό ριζικό σύστημα, δένδρα.
Είναι συμβατό με τις ποικιλίες γλυκιάς και ξινής κερασιάς.

Τι πρέπει να ξέρει ο χρήστης για το ξύλο της κερασιάς

Η κερασιά διαθέτει ένα μοναδικό και όμορφο είδος σκληρού ξύλου.
Οι πιο πρόσφατα κομμένες κερασιές έχουν πιο φωτεινό χρώμα. Αλλά εξαιτίας της φυσική διαδικασίας της φωτοσύνθεσης που προκαλείται από το φυσικό φως του ήλιου και την οξείδωση, το ξύλο της κερασιάς θα σκουραίνει καθώς γερνά. Μετά από μια χρονική περίοδο θα αποκτήσει ένα «ζεστό» κοκκινωπό χρώμα με στιλπνή επιφάνεια και καστανόχρωμη χροιά. Ο μέγιστος βαθμός χρωματισμού της θα ποικίλλει από δέντρο σε δέντρο.
Το ξύλο της κερασιάς κυμαίνεται μεταξύ του απαλού κίτρινου και του φωτειvού κόκκινου καφέ χρώματος με σκουρότερες τις περιοχές των ρόζων, που προσθέτουν χαρακτηριστικό στυλ και κοντράστ στο ξύλο της.
Αυτές οι περιοχές των ρόζων και των yραμμώσεων δεν αποτελούν ατέλεια, αλλά είναι το φυσικό χαρακτηριστικό του ξύλου της κερασιάς.

Είναι ένα αρκετά σκληρό ξύλο, όμως όχι τόσο σκληρό όπως η Βελανιδιά ή ο σφένδαμος και τραυματίζεται με γραντζουνιές και βαθουλώματα, αν το κακομεταχειριστείτε.
Χάρη σ’ αυτή τη μοναδική ικανότητά του να χρωματίζεται φυσικά, θα καλύψει γραντζουνιές και βαθουλώματα για να τα εναρμονίσει με το περιβάλλον ξύλο και να τα συνδυάσει με απόλυτα ευχάριστο τρόπο.
Αν αποκτήσετε ένα έπιπλο από φρέσκια, φυσική κερασιά, είναι καλό να περιστρέφετε κατά χρονικά διαστήματα τους λαμπτήρες ή το φωτιστικό, γιατί η περιοχή που καλύπτεται από το λαμπτήρα δεν θα σκουραίνει τόσο γρήγορα όσο το εκτεθειμένο ξύλο.
Εάν αυτό συμβεί, αφαιρέστε τον τεχνητό φωτισμό και τοποθετήστε το έπιπλο κοντά σε ένα ηλιόλουστο παράθυρο, όπου η ανοιχτόχρωμη περιοχή θα εξαφανιστεί γρήγορα.